Wel of Geen gaswinning Ternaard: twijfel

Maandag werd de informatieve startbijeenkomst van de uitvoeringsfase van het Omgevingsproces Ternaard gehouden in dorpshuis Tunawerth. Een 140 aanwezigen kwamen luisteren en meepraten over een investeringsagenda, ontzorgingsafspraken ten aanzien van de Rijkscoördinatieregeling (RCR), de vergunningsaanvraag voor gaswinning Ternaard. Het Omgevingsproces is een project van Ministerie van Economische Zaken en Klimaat, NAM, Provincie Fryslân, Gemeente Noardeast-Fryslân en Wetterskip Fryslân. Maar wordt er in Ternaard nog wel naar Gas geboord?

Rijkscoördinatieregeling
Tijdens deze avond lag Ruud Cino van het Ministerie van EZK uit welke waarborgen horen bij goede besluitvorming. Zo staat er in de nieuwe mijnbouwwet dat procedures voor gaswinning strenger worden, er meer inspraak voor verschillende overheden en omwonenden en adviezen van onafhankelijke experts. De Rijkscoördinatieregeling gelden voor projecten op energiegebied als er een nationaal belang geld. In het geval van Ternaard gaat het om gaswinning, en de plaats waar de winning plaats zal vinden Natura 2000 gebied ‘de Waddenzee’ beide gevallen gelden als nationaal belang en vallen daarom onder de Rijkscoördinatieregeling (RCR).
De minister van economische zaken en klimaat heeft Ternaard aangewezen als pilot, en start een omgevingsproces voor mogelijke gaswinning. Het omgevingsproces is gericht op ontzorgen (voorkomen en afhandelen schade) en investeren (maatschappelijke opgaven in het gebied).
Gaswinning onder het waddengebied wordt onder strikte voorwaarden toegestaan, bij dreigende aantasting wordt gaswinning stilgelegd of vermindert.

Ontzorgingstraject
Het Ontzorgingstraject wort geleid door oud-Wethouder Albert van der Ploeg. Van der Ploeg lag het Ontzorgingstraject uit. Het Waarom? Risico’s minimaliseren en zorgen bewoners wegnemen. Hier worden afspraken gemaakt over de monitoring, Mijnbouwschade en lusten en lasten van gaswinning. In een tijdsbestek van twee maand worden er gesprekken gehouden met belangstellenden en komen er rondetafelgesprekken. Een pakket aan afspraken voor minimale impacts en risico’s en continue aandacht voor de zorgen van betrokkenen. Worden gebundeld in een schade afhandeling, uitvoeringsprogramma monitoring en gebouwopname en een programma van lusten en lasten en monitoring. Dit programma ligt vervolgens oktober 2019 klaar voor beoordeling door de Minister EZK.

Investeringsagenda
De investering agenda is opgezet door Gemeente Noardeast-Fryslân, Provincie Fryslân en Wetterskip Fryslân. Zij vinden dat de regio er niet op achteruitmoet gaan, maar op vooruitgaan als gaswinning doorgaat. De Agenda wordt geleid door gemeente Noardeast-Fryslân en bestaat uit drie thema’s verzilting, energietransitie en sociaaleconomisch. Inwoners en belanghebbenden maken samen met NAM en Ministerie van EZK een Agenda. Deze agenda wordt geleid door Jan Rodenhuis van Partoer. In verschillende werkgroepen wordt er in een periode tot juni gepraat over de drie thema’s en worden er investeringen genoteerd. Samen met boven genoemde wordt de investeringsagenda voorgelegd aan de Minister die in vervolgens een overweging neemt om gaswinning plaats te laten vinden.
Wethouder Esther Hanemaaijer gaf samen met gedeputeerde Michiel Schriers tegen gaswinning te zijn, het welbekende Friese Manifest. Maar mocht het wel tot gaswinning komen haal er dan het beste uit voor de omgeving.

Twijfel over gaswinning.
Vragen uit de zaal waren vooral gericht over de voorraad gas die er nog wereldwijd is, de mogelijke ernstige verzakkingen in de omgeving waaronder de zeekering.
De Wadden vereniging kwam met de vraag; Als de NAM zich nu terugtrekt uit de gaswinning Ternaard, hoe gaat het dan verder’? Ruud Cino van Ministerie EZK kwam met voor de aanwezigen een verbluffend antwoord. Er eerst ook binnen het ministerie en de landelijke politiek enige twijfel over nieuwe gaswinning. Ook de NAM gaf aan enige twijfel te hebben. Het kan volgens Ruud Cino ook nog wel enige discussie geven op politiek gebied. Vooral op het gebied en de voorgestelde CO2-reductie. Daarnaast is het ministerie bereid om een bij te veel weerstand een onderzoek te doen wat het draagvlak van gaswinning monitort. Dit gaat Ruud Cino ook voordragen aan het Ministerie.
Volgens enkele aanwezigen worden er op dit moment al metingen aan gebouwen verricht? Metingen zijn van alle tijd en worden zo eens in de 5 jaar gedaan, maar vanwege mogelijk gaswinning kan het ook structureler gemeten worden, dit gebeurt altijd onafhankelijk volgens Ruud Cino.
‘Wat wordt er met de Investeringsagenda gedaan als er niet geboord wordt? ‘Bij een niet vergunnen van een boring bij Ternaard wordt de Investeringsagenda toch opgepakt door de Provinciale en gemeentelijke politiek’. Aldus Burgemeester Hayo Apotheker. Het opzetten van de investeringsagenda is als een spel Ministerie van EZK wil graag gaswinning en wat is het hun waard, is dan de wedervraag uit de omgeving. Aldus Burgemeester Hayo Apotheker.
Beide partijen; ministerie van EZK en de partijen in de Investeringsagenda geven aan al een concreet bedrag te hebben voor de Investeringsagenda

Rondetafelgesprekken.
In het tweede deel van de bijeenkomst konden de aanwezigen zich laten informeren over de stand van zaken vanwege de aanleg en oprichting de transportleiding en boorlocatie, nu oostwaarts buiten het dorp gepland! Ook konden de aanwezigen meepraten over de drie thema’s van de Investeringsagenda. Het vervolg en oprichten van werkgroepen wordt door Partoer uitgelegd. Na deze avond komt er toch een lichtpuntje aan de hemel wat betreft de gaswinning, aldus enkele aanwezigen.